nguyenhoang
03-04-2007, 11:41 AM
Bốc phệ chính tông ngày xưa thường lấy cỏ thi để xem, nay thì được thay thế bằng tiền cổ để gieo quẻ như trong sách Chu dịch dự đoán học của Thiệu vĩ Hoa đã trình bầy rất kỹ, ở đây chỉ nêu một trong những cách xem quẻ của Trương Lý đời nhà Nguyên về xem hào động thì xem như thế nào?
Phàm quẻ Càn thì lấy hào Dụng cửu mà xem tức là Kiến quần long vô thủ cát còn quẻ Khôn thì lấy hào Dụng Lục mà xem tức là Dụng Lục lợi vĩnh trinh, hai hào của hai quẻ này trong các sách Dịch đều nói nhiều ở đây không bàn luận đến nữa.
Chu tử nói : phàm gieo quẻ mà cả sáu hào đều không động (bất biến) thì muốn biết sự việc xảy ra như thế nào hãy căn cứ vào lời Soán (Soán từ) của quẻ đó. Ví dụ chúng ta gieo được quẻ Hoả thiên Đại hữu mà không có hào nào động thì chúng ta hãy xem lời Soán của nó trong Kinh Dịch : Đại hữu nguyên hanh, Soán viết: Đại hữu, nhu đắc tôn vị, đại trung nhi thượng hạ ứng chi, viết đại hữu. Kỳ đức cương kiện nhi văn minh, ứng hồ Thiên nhi thời hành thị dĩ nguyên hanh. Tạm hiểu là: Quẻ Đại hữu khởi đầu mọi việc đều hanh thông, cái mềm thì ở ngôi cao, rất trung chính mà trên dưới đều ứng giúp cho nó nên gọi là đại hữu. Đức của nó cứng khoẻ mà sáng sủa, ứng theo trời mà đi cho nên gọi là nguyên hanh, thế là ta đã đoán được việc làm đấy của ta sẽ như thế nào rồi.
Hoặc như được quẻ Thuỷ lôi Truân không động hào nào thì ta lấy lời Soán của nó là Lợi kiến hầu tức là lợi cho việc xây dựng cơ sở hạ tầng chuẩn bị hậu phương cho một công việc nào đấy. Đây là trong trường hợp cả sáu hào bất biến (không hào nào động cả) .
Trường hợp có 1 hào động: thì lấy hào từ của hào động quẻ gốc mà xem. Ví dụ như ngày xưa Tấn Văn Công Trùng Nhĩ xem việc gieo được quẻ Hoả thiên Đại hữu động hào 3 biến thành quẻ Hoả trạch Khuê thì ta xem lời từ hào 3 quẻ Đại hữu: Cửu tam: Công dụng hưởng vu Thiên tử tiểu nhân phất khắc, thế là đủ biết sau này sẽ làm vua nước Tấn.
Trường hợp có hai hào cùng động biến thì lấy lời từ của cả hai hào ấy mà xem nhưng lấy lời hào bên trên là chính mà suy đoán. Ví dụ: ta gieo được quẻ Thuỷ hoả Ký tế động hào 4 và hào 2 thành quẻ Trạch thiên Quải thì xem lời từ của hào 4 và hào 2 quẻ Ký tế nhưng lấy hào 4 làm chính.
Trường hợp 3 hào động biến thì xem lời Soán của cả quẻ gốc lẫn quẻ biến nhưng lấy lời soán
của quẻ gốc làm chính . Ví như công lử Trùng Nhĩ gieo quẻ được quẻ Thuỷ lôi Truân biến thành Lôi địa Dự thì hào đầu và hào 5 là hào dương hào 4 là hào âm cho nên đều lấy lời Soán của quẻ Truân là " Lợi kiến hầu " để đoán.
Trường hợp 4 hào cùng động biến thì lấy hai hào tĩnh còn lại để xem nhưng lấy hào dưới làm
chính. Ví dụ như xem việc được quẻ Địa trạch Lâm động 4 hào là hào sơ, hào 2, hào 3, hào
thượng thành quẻ Sơn Hoả Bí, vậy chỉ xem lời từ hào 1 và hào 5 , nhưng lấy lời từ hào 1 làm chủ.
Trường hợp 5 hào cùng động biến thì lấy hào không động trong quẻ biến mà xem, ví dụ như
gieo được quẻ thuần Cấn động hào thượng, hào 5 , hào 4, hào 3 và hào sơ thành quẻ Trạch lôi Tuỳ, vậy chỉ xem lời từ của hào 2 quẻ Tuỳ: Hệ tiểu tử, thất trượng phu (chỉ vì cái nhỏ mà bỏ mất cái lớn) tức là xem ở quẻ biến.
Trường hợp cả 6 hào cùng động biến: thì trừ 2 quẻ Càn Khôn ra, còn các quẻ khác đều lấy lời
Soán mà đoán. Còn quẻ Càn động cả 6 hào biến thành quẻ Khôn thì lấy hào dụng cửu mà đoán rằng: Kiến quần long vô thủ cát! Còn quẻ Khôn động 6 hào biến thành quẻ Càn thì chỉ cần lấy hào Dụng lục mà đoán rằng: Dụng Lục lợi vĩnh trinh vậy.
Đại Tịnh Đại Sư
Phàm quẻ Càn thì lấy hào Dụng cửu mà xem tức là Kiến quần long vô thủ cát còn quẻ Khôn thì lấy hào Dụng Lục mà xem tức là Dụng Lục lợi vĩnh trinh, hai hào của hai quẻ này trong các sách Dịch đều nói nhiều ở đây không bàn luận đến nữa.
Chu tử nói : phàm gieo quẻ mà cả sáu hào đều không động (bất biến) thì muốn biết sự việc xảy ra như thế nào hãy căn cứ vào lời Soán (Soán từ) của quẻ đó. Ví dụ chúng ta gieo được quẻ Hoả thiên Đại hữu mà không có hào nào động thì chúng ta hãy xem lời Soán của nó trong Kinh Dịch : Đại hữu nguyên hanh, Soán viết: Đại hữu, nhu đắc tôn vị, đại trung nhi thượng hạ ứng chi, viết đại hữu. Kỳ đức cương kiện nhi văn minh, ứng hồ Thiên nhi thời hành thị dĩ nguyên hanh. Tạm hiểu là: Quẻ Đại hữu khởi đầu mọi việc đều hanh thông, cái mềm thì ở ngôi cao, rất trung chính mà trên dưới đều ứng giúp cho nó nên gọi là đại hữu. Đức của nó cứng khoẻ mà sáng sủa, ứng theo trời mà đi cho nên gọi là nguyên hanh, thế là ta đã đoán được việc làm đấy của ta sẽ như thế nào rồi.
Hoặc như được quẻ Thuỷ lôi Truân không động hào nào thì ta lấy lời Soán của nó là Lợi kiến hầu tức là lợi cho việc xây dựng cơ sở hạ tầng chuẩn bị hậu phương cho một công việc nào đấy. Đây là trong trường hợp cả sáu hào bất biến (không hào nào động cả) .
Trường hợp có 1 hào động: thì lấy hào từ của hào động quẻ gốc mà xem. Ví dụ như ngày xưa Tấn Văn Công Trùng Nhĩ xem việc gieo được quẻ Hoả thiên Đại hữu động hào 3 biến thành quẻ Hoả trạch Khuê thì ta xem lời từ hào 3 quẻ Đại hữu: Cửu tam: Công dụng hưởng vu Thiên tử tiểu nhân phất khắc, thế là đủ biết sau này sẽ làm vua nước Tấn.
Trường hợp có hai hào cùng động biến thì lấy lời từ của cả hai hào ấy mà xem nhưng lấy lời hào bên trên là chính mà suy đoán. Ví dụ: ta gieo được quẻ Thuỷ hoả Ký tế động hào 4 và hào 2 thành quẻ Trạch thiên Quải thì xem lời từ của hào 4 và hào 2 quẻ Ký tế nhưng lấy hào 4 làm chính.
Trường hợp 3 hào động biến thì xem lời Soán của cả quẻ gốc lẫn quẻ biến nhưng lấy lời soán
của quẻ gốc làm chính . Ví như công lử Trùng Nhĩ gieo quẻ được quẻ Thuỷ lôi Truân biến thành Lôi địa Dự thì hào đầu và hào 5 là hào dương hào 4 là hào âm cho nên đều lấy lời Soán của quẻ Truân là " Lợi kiến hầu " để đoán.
Trường hợp 4 hào cùng động biến thì lấy hai hào tĩnh còn lại để xem nhưng lấy hào dưới làm
chính. Ví dụ như xem việc được quẻ Địa trạch Lâm động 4 hào là hào sơ, hào 2, hào 3, hào
thượng thành quẻ Sơn Hoả Bí, vậy chỉ xem lời từ hào 1 và hào 5 , nhưng lấy lời từ hào 1 làm chủ.
Trường hợp 5 hào cùng động biến thì lấy hào không động trong quẻ biến mà xem, ví dụ như
gieo được quẻ thuần Cấn động hào thượng, hào 5 , hào 4, hào 3 và hào sơ thành quẻ Trạch lôi Tuỳ, vậy chỉ xem lời từ của hào 2 quẻ Tuỳ: Hệ tiểu tử, thất trượng phu (chỉ vì cái nhỏ mà bỏ mất cái lớn) tức là xem ở quẻ biến.
Trường hợp cả 6 hào cùng động biến: thì trừ 2 quẻ Càn Khôn ra, còn các quẻ khác đều lấy lời
Soán mà đoán. Còn quẻ Càn động cả 6 hào biến thành quẻ Khôn thì lấy hào dụng cửu mà đoán rằng: Kiến quần long vô thủ cát! Còn quẻ Khôn động 6 hào biến thành quẻ Càn thì chỉ cần lấy hào Dụng lục mà đoán rằng: Dụng Lục lợi vĩnh trinh vậy.
Đại Tịnh Đại Sư